वीज ग्राहकांनो लक्ष द्या: आधी बसवलेले स्मार्ट मीटर काढणार की ठेवणार? महावितरणच्या स्पष्टीकरणानंतर नवा प्रश्न चर्चेत
दिपसागर न्यूज ऑनलाईन पोर्टल सेवा:
पुणे (प्रतिनिधी) राज्यात स्मार्ट मीटरच्या मुद्द्यावरून राजकीय आणि सामाजिक स्तरावर वाद वाढत असतानाच महावितरणने मुंबई उच्च न्यायालयाच्या नागपूर खंडपीठात महत्त्वाचे स्पष्टीकरण दिले आहे. त्यानंतर आता सर्वसामान्य वीज ग्राहकांमध्ये एक मोठा प्रश्न चर्चेत आला आहे — आधीच बसवलेले स्मार्ट मीटर काढले जाणार का? आणि ज्यांना स्मार्ट मीटर नको आहेत त्यांना पुन्हा जुने मीटर वापरण्याची मुभा मिळणार का?
स्मार्ट मीटरविरोधात दाखल करण्यात आलेल्या याचिकेच्या सुनावणीदरम्यान याचिकाकर्त्यांनी महावितरणवर विद्यमान वीजमीटर बदलून स्मार्ट मीटर बसवण्यासाठी दबाव आणल्याचा आरोप केला. ग्राहकांच्या हिताचा पुरेसा विचार न करता स्मार्ट मीटर बसविण्याचा आग्रह धरला जात असल्याचेही याचिकेत नमूद करण्यात आले.
याचिकाकर्त्यांनी न्यायालयाच्या निदर्शनास आणून दिले की काही ग्राहकांना पाठवण्यात आलेल्या संदेशांमध्ये “४८ तासांनंतर स्मार्ट मीटर बसविण्यात येईल” असा उल्लेख होता, ज्यामुळे संभ्रम आणि भीतीचे वातावरण निर्माण झाले.
यावर महावितरणने न्यायालयात स्पष्ट भूमिका मांडत सांगितले की प्रीपेड स्मार्ट मीटर ग्राहकांसाठी बंधनकारक नसून ऐच्छिक आहेत. कोणत्याही ग्राहकावर सक्ती केली जाणार नाही. त्यानंतर न्यायालयानेही स्पष्ट केले की प्रीपेड स्मार्ट मीटर स्वीकारायचे की नाही, हा निर्णय पूर्णपणे ग्राहकांचा आहे.
मात्र, या स्पष्टीकरणानंतर आता नवीन प्रश्न समोर आला आहे — राज्यात आधीच मोठ्या प्रमाणावर बसवलेले पोस्टपेड स्मार्ट मीटरचे पुढे काय होणार?
अनेक भागांमध्ये पोस्टपेड स्मार्ट मीटर आधीच बसवण्यात आले आहेत. त्यामुळे ग्राहक विचारत आहेत की जर प्रीपेड मीटर ऐच्छिक असतील, तर आधी बसवलेले स्मार्ट मीटर काढून पुन्हा जुने मीटर बसवता येतील का? किंवा ग्राहकांना जुने मीटर कायम ठेवण्याचा पर्याय दिला जाणार का? याबाबत सरकार आणि महावितरणकडून अद्याप स्पष्ट धोरण जाहीर झालेले नाही.
दरम्यान, महावितरणने स्मार्ट टीओडी (Time of Day) मीटरचे फायदेही मांडले आहेत. या मीटरमुळे ग्राहकांना विजेच्या वापराची माहिती रिअल टाइममध्ये मिळू शकते आणि वापरावर अधिक प्रभावी नियंत्रण ठेवणे शक्य होते. दिवसा वीज वापरणाऱ्या काही घरगुती ग्राहकांना सवलतींचाही लाभ मिळू शकतो.
महत्त्वाचे म्हणजे हे टीओडी मीटर प्रीपेड नसून पोस्टपेड स्वरूपाचे असल्याचा दावा करण्यात आला आहे. त्यामुळे ग्राहकांना पूर्वीप्रमाणे वीज वापरल्यानंतरच बिल भरावे लागते. तसेच हे मीटर मोफत बसवले जात असल्याने अतिरिक्त आर्थिक भार नसल्याचेही महावितरणचे म्हणणे आहे.
मात्र सध्या सर्वात मोठा आणि अनुत्तरित प्रश्न कायम आहे — “ज्यांना स्मार्ट मीटर नको आहेत, त्यांना आधीचे जुने मीटर ठेवण्याचा किंवा पुन्हा बसवण्याचा पर्याय दिला जाणार का?” याकडे आता राज्यातील लाखो वीज ग्राहकांचे लक्ष लागले आहे.
